Een koninklijke wortelgelei

Zo het zomer-gîte-seizoen is over het hoogtepunt heen dus heb ik ook wat meer tijd om weer wat te wandelen en te experimenteren.

Vandaag de mooie zaadbollen van de wilde peen (daucus carota) geplukt. In het Engels noemt men ze Queen Anne's lace. Je snapt wel waarom, deze zaadbol lijkt op fijne kant.

En ik vind ze erg lekker ruiken. Daarom eens gezocht in Engelse recepten en ik kwam er een tegen om gelei te maken.

De eerste proef bleek zeer geslaagd. Bij het proeven heb je heel kort een frisse wortelsmaak en ineens...... ROOS. Zo heerlijk dat ik besloot per direct er een grotere hoeveelheid te maken.

Deze gelei is lekker op een broodje of brioche, maar kan ook goed bij kaas of gewoon zo van het lepeltje......

queen anne's lace/ wilde peen zaadbol

Je kunt je eigen gelei-recept gebruiken, maar ik maak deze gelei graag met heel weinig suiker dus ik heb Marmello-2 gebruikt (Ik word niet gesponsord hoor, een andere pectine is vast ook goed) en slechts 20% suiker.

Kook eerst je water en laat daarin per liter ongeveer 18 grote zaadbollen infuseren (deksel erop, en vuur uit) gedurende een half uur.

Daarna je suiker gemengd met marmello toevoegen, even flink laten doorkoken en in de schone potten schenken. Een ware fijne delicatesse. 

wilde panna cotta van de paardenbloem-wortel

Het is vandaag zo'n druilerige regendag dat ik weer graag even in de keuken wat nieuws wil proberen. Een paar weken geleden had ik uit de moestuin al wat paardenbloem-wortels uit mijn moestuinbedden gehaald en vond ze zo mooi dat ik ze heb gedroogd. Het leek me een mooi moment om er wat mee te gaan doen: een lekker dessert, hoopte ik.
En was het lekker denk je dan. Jazeker, geroosterde paardenbloemwortel heeft een verrassende smaak van mokka met hazelnoot. Dit dessert gaat mijn receptenboek in!

Wil je het ook maken dan kun je het beste de wortels gebruiken van de paardenbloemen die nog niet bloeien. Deze hak je in stukjes en laat je drogen (op je verwarming of in een droger). Je kunt ze zo goed bewaren.
Op moment dat je dit dessert wilt maken rooster je de wortelstukjes in een pannetje tot het gaat geuren. Je weet vanzelf wanneer het zover is. Laat het afkoelen op een bordje en maal de stukjes eventueel fijn in een koffiemolen, maar je kunt het ook zo gebruiken.

wilde panna cotta (paardenbloemwortel)

Wat heb je nodig voor deze wilde panna cotta (2 personen):
1 flinke eetlepel stukjes paardenbloemwortel (geroosterd en fijngemalen)
200 ml mengsel van room en melk (of amandelmelk o.i.d. als je geen melk wilt gebruiken)
2 blaadjes witte gelatine
2 eetlepels suiker of honing

Hoe maak je het:
De blaadjes gelatine in koud water laten weken tot ze zacht zijn.
Het melkmengsel verwarmen in een pannetje tot het bijna kookt, de geroosterde paardenbloemwortel erin doen, deksel erop en zo'n 10 minuten laten trekken. Dan filteren. In het nog warme mengsel de suiker (of honing) oplossen.De uitgeknepen blaadjes gelatine erbij en goed roeren zodat ze oplossen, zo nodig nog even verwarmen.

In kleine glazen 1-persoons-bakjes gieten en een paar uur laten afkoelen/opstijven (in de koelkast zonodig).
Garneren met wat paardenbloemen als je ze hebt of evt een paar fijn gehakte hazelnoten.
Als je het voor meer mensen maakt dan kun je ook een cakevorm nemen (wel eerst even omspoelen met koud water dan), dan kun je de panna cotta in plakjes snijden.

Interesse in kookcursussen in de Bourgogne? Kijk op www.cuisinedamisbourgogne.com

Winterse groenten, flan van dovenetel

Ja je leest het goed. Ook nu valt er heel wat te oogsten uit de natuur. Dit keer een dovenetel. Iedereen kent deze plant wel. Hij lijkt op een brandnetel, maar prikt niet. Er zijn veel verschillende soorten, met diverse kleuren, maar allen eetbaar. Ik heb al eerder wat recepten hiervan geplaatst. Kijk maar op mijn blog onder dovenetel. Dit keer in een flan, een eiergerecht.
Het groeit nu volop in mijn moestuin. Je oogst bij voorkeur alleen de verse groene toppen, net als brandnetel. Die kun je trouwens ook voor dit recept gebruiken. En pluk ook een paar stengels met wat bloemen voor de decoratie straks.
Het is een smakelijke flan, maar ik was eerst wat huiverig, want dovenetel kan best overheersen qua smaak. Dat viel erg mee. Het is geen hoofdmaaltijd, maar wel een leuke entree. Of je vult het aan met een salade.

flan van dovenetel

Wat heb je nodig: voor ongeveer 4 personen
ca. 1 vergiet vol met dovenetel
olijfolie om te bakken en de vorm in te vetten
knoflook 1-2 tenen, naar smaak, fijngehakt
zout, peper
2 afgestreken eetlepels bloem
1/3 liter melk
3 eieren
2-3 handjes geraspte kaas, comté hier natuurlijk

Hoe verder:
Was de dovenetel goed en sorteer waar nodig het gras/andere kruiden e.d. eruit.
In een ruime pan de olijfolie verhitten en de knoflook even licht laten kleuren. Dan de dovenetel toevoegen tot hij wat slinkt, net als spinazie. Voeg zout en peper naar smaak toe en de bloem. Laat die een beetje kleuren. Voeg dan de melk toe, goed roeren en laat op matig vuur het zachtjes koken gedurende 5 minuten. Laat een beetje afkoelen.
Klop de eieren tot een omelet en meng 2 handjes kaas erdoor.
Het eiermengsel en de dovenetel goed mengen en in een geoliede ovenschotel doen. Deze kun je evt ook nog insmeren met knoflook. En naar keuze kun je nog wat kaas eroverheen doen.
Dan in een voorverwarmde oven plaatsen van ca. 180 graden en ongeveer 40 minuten laten garen.
Serveer de flan warm met wat bloemen van de dovenetel erop. Lekker met een stukje brood. En een goed glas wijn natuurlijk.

Een stekelig soepje, maar wel lekker die distel

Het voorjaar is nu echt begonnen voor mij. Dan begint ook het seizoen van experimenteren.
Vandaag staan de nog jonge distels in de hoofdrol voor mij. Ze moeten nog niet bloeien.

Op 1 distelsoort na (de atractylis gummifer) zijn alle distels eetbaar. De oneetbare wordt/werd gebruikt om vogels te vangen via de lijmstof, maar deze distel komt met name in de mediterranee voor. 

Het is alleen een wat onhandige groente om te plukken en schoon te maken, zelfs als ze jong zijn. Dus handschoenen zijn wel noodzakelijk. 

Vandaag gingen de jonge distels gewoon hup de soeppan in zonder enige toevoeging en ik heb ze een half uur laten sudderen. 

Tot mijn verrassing was de smaak en geur die van spinazie. Ik had iets meer bitterheid verwacht. Dat is een meevaller. De bouillon heb ik daarna gezeefd met een kaasdoek in de zeef, want ik heb geen zin in een eventuele achtergebleven prikker. Opvallend was dat de bouillon na een half uur afkoelen veel donkerder werd, maar de smaak bleef hetzelfde.

Deze bouillon gaan we dus gebruiken voor onze pasta, een groentensoep en mogelijk ook sauzen of smoothies. Weer een "onkruid"dat we gewoon kunnen eten/drinken.

Ik las trouwens dat de nerven van de distels ook gebruikt worden als groenten. Nou ik voel een volgend experiment aankomen. Jullie ook?

distels als basis voor een bouillon

Le bourgeon de cassis. De knop van de zwarte bes

Het is buiten koud en nevelig (la brume) en ik lees het lokale suffertje op mijn bank met een spinnende poes op schoot. Echt een winters sfeertje. Het zelfgemaakte cassislikeurtje ontbreekt nog net. En wat lees ik: de oogst van de bourgeon de cassis is begonnen! De beste tijd ligt tussen 15 december en begin februari en alleen maar bij droog en koud weer. De Bourgogne is de enige streek van Frankrijk waar ze dit product sinds ongeveer100 jaar al oogsten voor de markt. Het is een niche-product. Zo tussen de 15 en 20 ton per oogstjaar. De oogst is ongeveer 100 kg per hectare. Dit is monnikenwerk kun je wel stellen. Ze oogsten alleen van de takken die dit jaar geen fruit gaan dragen, want anders missen ze de volgende oogst, die van de bessen. Ze worden daarna koel opgeslagen of ingevroren. Ik las echter in een lokaal kookboek dat inwoners van de Bourgogne ze op Marc de Bourgogne zetten die een beetje is aangezoet. Snoepers die mensen van hier.

Vorig jaar had ik een duur potje gekocht op de markt van Cluny waar ze toch altijd leuke producten hebben. Achteraf bleek dit een miezerig soort bourgeon de cassis-poedertje te zijn. Ik vond het geen succes. Het gaf de smaak van oud karton in mijn mond. En wat lees ik nu? De knoppen worden gebruikt om de betere parfums te maken? Mijn interesse is gewekt.

Ook worden deze fijne knoppen gebruikt om in een kruidenthee te verwerken of in homeopatische oplossingen. Ze staan bekend om hun ontstekingsremmende werking en bij gewrichtsklachten. Op dit moment zijn veel moderne koks geïnteresseerd in dit product, maar ik heb een recept gevonden dat al heel wat jaren meegaat hier in de Bourgogne. Nou dan maar van de luie bank af, vooruit poes jij ook, om uit de eigen tuin verse bourgeons gaan plukken en het volgende recept maken. Kijken hoe het nu smaakt met verse bourgeons. En anders ga ik er ook maar parfum van maken. Zou ik dan eerst een hydrolaat of tinctuur moeten maken? Nou dat ga ik nog uitzoeken. Komt mogelijk in een volgend blog.

bourgeon de cassis, de knop van de zwarte bes

Poire au vin d'Irancy, sorbet au cassis et bourgeons (8 pers): uit Cuisine Bourguignonne (Carpentier).

Voor de peren in de wijn:

8 Williams peren, geschild, steeltje er aan laten

1 liter wijn Irancy of een andere rode Bourgogne

1 kaneelstokje

½ sinaasappel en ½ citroen (bio)

paar witte peperkorrels

10 gram jonge knoppen (roodachtig) van de zwarte bes

5 dl water

Voor de sorbet van cassis:

500 gram zwarte bessen vers of diepvries

2,5 dl water

200 gram suiker

2 dl cassislikeur (minder mag ook)

Bereiding:

In een ruime pan de wijn met de kaneel, de sinaasappel en de citroen, de peperkorrels en de suiker aan de kook brengen. Water erbij. Dan de peren erin doen. Laat zachtjes koken tot de peren gaar zijn. Vuur uit en voeg dan de knoppen toe aan de nog warme vloeistof. Laten afkoelen.

Voor de sorbet de bessen, water en suiker samen koken gedurende ca. 5 minuten tot de bessen stuk/zacht zijn. Dan zeven (pitjes zijn niet fijn in dit ijs). Als het is afgekoeld de cassislikeur erbij en in de ijsmachine tot ijs draaien. Of via de vriezer methode. Dan regelmatig even met de vork roeren.

Zet een peer op een bord met wat kookvocht erom heen. Of snijd ze waaiervormig. Een bol sorbetijs erbij en klaar is je dessert uit de Bourgogne.

La cuisine gauloise

Geschreven t.b.v. het foodblogevent 2014

Het was een frisse avond op de Mont Beuvray. De 1e winterse signalen werden gegeven. Het zou een koude winter worden, alle natuursignalen waren daar. Gelukkig was het bij de kok van Ariamnès, een gefortuneerde Kelt van onze heuvel, aangenaam warm. De chaudron (ketel) hing boven het vuur te pruttelen met waarschijnlijk de varkensstaarten erin van de varkens die vanmiddag geslacht waren. Ik kreeg al trek in die heerlijke compôte de queues. De subtiele komijngeur rook ik al. Helaas was ik nu niet bij deze kok om te eten, maar voor een taak die zeer uitputtend zou worden.

De kok zocht een hulpkok voor het komende jaar, want Ariamnès was het nu echt in zijn bol geslagen. Hij wilde elke Kelt die gedurende het komende jaar bij hem aanklopte  hier onderbrengen en een maaltijd aanbieden. Er waren de afgelopen weken al heel wat bomen gekapt om de slaapvertrekken te bouwen, en de voorraadkamers puilden zo vlak voor de winter uit.

Ik liep er net langs en zag kruiken vol met Zythos, een gerstebier aangezoet met honing en de bijengraten hingen al in de waterkruiken om te fermenteren ten behoeve van de hydromel.

Al zittende aan de lage tafel met een kruikje hydromel voor me bespraken we hoe deze bijna onmogelijke opgave te gaan volbrengen.

In ieder geval zou elke gast deze winter een “potion revigorante” krijgen, een opwekkende soep met meelballetjes, een kruikje zythos want de wijnoogst was dit jaar mager. Daarna zou de poire au lard op een snee brasoche (= brioche brassée) worden opgediend met een weegbree-salade met wat gekonfijte walnotenplakjes. Een crème Mont Beuvray met geraspte engelwortel voor de zoete smaak.

De kok zei dat de poire au lard van onze familie het meest favoriet was en ik zou hiervoor de verantwoordelijkheid krijgen deze hele winter lang. Het zweet begon me lichtelijk uit te breken, want als het niet goed zou verlopen dan........ Ik zou in ieder geval ons magische poeder moeten toevoegen.

poire au lard, brasoche

Ons “familie”recept:

Beetje reuzel of niervet in de ketel smelten en het gezouten spek in reepjes gesneden zachtjes laten smelten. Opletten want de reepjes mogen niet uitdrogen en niet hard worden! Een snufje magische poeder toevoegen (zie verderop). Dan een stevige peer in vieren snijden (1 peer per persoon) en toevoegen aan het spek en het geheel nog steeds heel zachtjes laten koken, totdat het vocht is verdampt. Dit dan lauw serveren op een snee brasoche (=brioche gemaakt met een licht bier en biergist, en melk die is geïnfuseerd met de gedroogde vlierbloesem van dit voorjaar en natuurlijk met reuzel).

Magisch poeder

De magische poeder is een mengsel van gedroogde ingrediënten zoals selderij (blad en evt. granen), bonenkruid, wilde paddenstoelen, mierikswortel, komijnzaad en dit alles heel fijn gemalen in een vijzel. Elke familie heeft zijn eigen formule. In een potje kun je dit een winter lang goed bewaren.

Informatie- en inspiratiebron voor dit verhaal: La cuisine gauloise continue, van Anne Flouest en Jean-paul Romac.

ingemaakte walnoten zo op het eind van het jaar een delicatesse

De rijpe walnoten zijn allang gevallen en mogelijk al opgegeten. In onze cave kunnen we ze gelukkig lang goed houden en er dus lang van genieten. Met Kerst en Oud en Nieuw kijken wij altijd weer uit naar de ingemaakte walnoten. Die moeten zo'n 5 maanden in hun potje wachten op ons, en wij op hen.
Voor St Jan, dus zo rond de langste dag plukken we normaal gesproken de groene walnoten. Tegenwoordig met de warme jaren moeten we dit soms al begin juni doen. Want..... Je moet ze plukken als de kern nog zacht is!!! Anders knarst het zo tussen je kiezen. Deze walnoten kun je in plakjes snijden. Ze zien er erg decoratief uit, maar smaken daarbij ook nog heerlijk bij een dessert, kaas, paté, wild of gewoon bij een aperitief. Dus zet het voor volgend jaar in je agenda: een dagje het bos is en lekker plukken en ermee aan de slag om eind van het jaar wat heerlijks en bijzonders te hebben. NRC bedankt voor deze lekkere tip.

Benodigd:
1 kg onrijpe walnoten,
1 kg suiker
2-3 vanillestokjes
6 takjes (citroen-) tijm
1-2 takjes rozemarijn
zout. peperkorrels
Een stopnaald.

Prik met een stopnaald vele gaatjes in de walnoten. Als je wat hards voelt niet gebruiken. De noten in ruim water doen en dan 10 dagen lang 1-2 keer/dag spoelen. Er komt veel kleurstof af.
Op de 11e dag noten in koud water met 150 gr zout opzetten en aan de kook brengen, afgieten.Dit nog 2 keer doen met vers water.
Op dag 13, 15 en 17 de volgende handelingen:
Begin met 1 liter water met 1 kg suiker aan kook te brengen. Over noten gooien. Op overige dagen de noten afgieten en alleen de siroop opkoken en weer over noten heen gooien.. Op laatste dag vul je de potjes met kruiden, vanille etc en dan noten erin, afvullen met de siroop.
Ja en dan moet je nog 5 maanden wachten. Maar wel erg lekker en bijzonder.
Er zijn snellere methodes, maar de kans op kapotgaan van de noten is dan groot en dat zou jammer zijn.